Vừa qua, Đơn vị Phẫu thuật – Can thiệp mạch máu, Bệnh viện Đa khoa Vạn Hạnh đã điều trị thành công một ca bệnh phức tạp: túi phình động mạch chủ bụng kích thước lớn trên bệnh nhân cao tuổi có nhiều bệnh lý nền nghiêm trọng.
1. Ca bệnh cấp cứu phát hiện bệnh lý nguy hiểm, âm thầm tiến triển
Bệnh nhân nam (88 tuổi, Việt kiều) về Việt Nam thăm thân nhân thì xuất hiện triệu chứng chóng mặt, đau bụng âm ỉ. Tại Bệnh viện Đa khoa Vạn Hạnh, qua siêu âm và chụp CT-Scan, các bác sĩ phát hiện một túi phình động mạch chủ bụng dưới thận với kích thước lên đến 6cm (gấp 2-3 lần kích thước người bình thường).
Túi phình có tình trạng xơ vữa vôi hóa, huyết khối bám thành và đặc biệt là có loét xuyên mảng xơ vữa – một dấu hiệu cảnh báo nguy cơ vỡ cực kỳ cao, đe dọa trực tiếp đến tính mạng bệnh nhân nếu không được xử lý tức thì.

Phình động mạch chủ bụng (Abdominal Aortic Aneurysm – AAA) là tình trạng đoạn động mạch chủ bụng bị giãn phình bất thường, tiềm ẩn nguy cơ vỡ mạch máu đột ngột và tử vong cao. Đây là bệnh lý thường gặp ở người cao tuổi, đặc biệt khi có các yếu tố nguy cơ như tăng huyết áp, xơ vữa động mạch, rối loạn mỡ máu.
Điểm đáng lo ngại là bệnh tiến triển âm thầm, ít triệu chứng, thường chỉ được phát hiện tình cờ qua siêu âm, CT Scan hoặc khi đã có biến chứng nặng.
2. Thách thức trong điều trị: Khi mổ hở không còn là lựa chọn tối ưu
Bệnh nhân 88 tuổi có tiền sử bệnh nền phức tạp:
- Tiền sử K phổi đã được điều trị (2007).
- Bệnh mạch vành đã can thiệp (2017), bệnh tim thiếu máu cục bộ.
- Các bệnh lý phức tạp khác như: thận mạn tính, tăng huyết áp, đái tháo đường.
ThS.BS.CKII Nguyễn Thành Hưng nhận định:
“Với một bệnh nhân lớn tuổi lại có nhiều bệnh lý nền phức tạp, việc thực hiện phẫu thuật mổ hở truyền thống để thay đoạn mạch nhân tạo là cực kỳ mạo hiểm, tỷ lệ thành công thấp do bệnh nhân khó lòng chịu đựng được cuộc đại phẫu kéo dài và gây mê sâu.”
3. Phương pháp đặt Stent Graft (EVAR) – Can thiệp tối thiểu, hiệu quả tối đa
Sau khi hội chẩn, ekip bác sĩ quyết định thực hiện phương pháp Đặt Stent Graft động mạch chủ bụng dưới hướng dẫn của máy chụp mạch số hóa xóa nền (DSA).
Phương pháp: Chỉ cần tê tại chỗ kết hợp tiền mê nhẹ nhàng.
Quá trình: Các bác sĩ đưa dụng cụ qua một lỗ châm nhỏ ở động mạch đùi, luồn Stent Graft lên vị trí túi phình để tạo ra một lòng mạch mới bền vững, loại bỏ áp lực máu lên thành túi phình.

Kết quả: Cuộc phẫu thuật diễn ra thuận lợi trong 1,5 giờ. Bệnh nhân hồi phục ngay sau mổ, các chỉ số sinh hiệu ổn định. Sau 3 ngày theo dõi tại Bệnh viện Đa khoa Vạn Hạnh, bệnh nhân đã được xuất viện trong tình trạng sức khỏe ổn định.
4. Lời khuyên từ Chuyên gia
ThS.BS.CKII Nguyễn Thành Hưng khuyến cáo:
“Có đến 60% người bị phình động mạch chủ không có triệu chứng rõ rệt cho đến khi túi phình dọa vỡ hoặc vỡ. Người bệnh thường chỉ có thể phát hiện tình cờ qua khám sức khỏe tổng quát, siêu âm ổ bụng.”
Để bảo vệ sức khỏe, chúng ta cần tầm soát bệnh lý mạch máu toàn diện, đặc biệt là nhóm đối tượng nguy cơ cao:
- Người trên 60 tuổi.
- Người có thói quen hút thuốc lá.
- Người mắc bệnh nền: Đái tháo đường, tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu.
- Người đã có tiền sử bệnh mạch vành hoặc mạch cảnh.
Khám mạch máu toàn diện không chỉ là kiểm tra tại tim mà cần tầm soát cả mạch cảnh, động mạch chủ bụng và động mạch chi để phát hiện sớm các bệnh lý diễn tiến âm thầm.
Bệnh viện Đa khoa Vạn Hạnh – chung tay bảo vệ sức khỏe tim mạch, nâng cao chất lượng cuộc sống cho cộng đồng.

