Vừa qua, Bệnh viện Đa khoa Vạn Hạnh đã tiếp nhận và can thiệp phẫu thuật khẩn cấp thành công cho một bệnh nhân nữ 86 tuổi bị tắc động mạch chi dưới cấp tính. Đây là một ca bệnh vô cùng phức tạp do bệnh nhân đã lớn tuổi và mang trong mình nhiều bệnh lý nền nguy hiểm, đe dọa trực tiếp đến tính mạng.

1. Diễn tiến lâm sàng và phát hiện tình trạng tắc động mạch cấp

Cụ bà (86 tuổi) nhập viện trong tình trạng đau bụng, được theo dõi và nghi ngờ viêm màng ruột. Tuy nhiên, sau 3 ngày theo dõi nội trú, bệnh nhân đột ngột xuất hiện cơn đau bụng dữ dội, kèm theo biểu hiện chân phải lạnh toát và tím tái.

Ngay lập tức, bác sĩ trực đã tiến hành thăm khám và nhận thấy không thể bắt được mạch ở chân phải của bệnh nhân. Đánh giá đây là dấu hiệu điển hình của tắc động mạch chân cấp tính, ekip ngay lập tức đã chỉ định siêu âm và chụp cắt lớp vi tính (CT) mạch máu khẩn cấp cho bệnh nhân.

Kết quả hình ảnh cho thấy có huyết khối gây tắc nghẽn hoàn toàn động mạch đùi chung, động mạch đùi nông và động mạch khoeo bên phải. 

Xem thêm: Nhồi máu cơ tim cấp ở bệnh nhân thận mạn giai đoạn cuối 

ThS.BS.CKII Nguyễn Thành Hưng – Đơn vị Phẫu thuật & Can thiệp mạch máu Bệnh viện Đa khoa Vạn Hạnh chia sẻ:

“Tắc mạch cấp là một tình trạng cấp cứu tối khẩn, “thời gian vàng” để phục hồi dòng máu thường chỉ nằm trong 6 giờ đầu tiên. Nếu chậm trễ, bệnh nhân đối mặt với nguy cơ hoại tử chi, phải cắt cụt chân, thậm chí tử vong do nhiễm trùng nhiễm độc.”

Thật may mắn, do bệnh nhân đang được theo dõi trực tiếp tại bệnh viện nên tình trạng này đã được phát hiện và can thiệp cực kỳ sớm, chỉ trong vòng 3 đến 4 giờ kể từ khi khởi phát triệu chứng.

Huyết khối được phát hiện dưới hình ảnh siêu âm mạch máu

2. Đặc điểm nguy cơ cao trên bệnh nhân lớn tuổi có bệnh lý nền tim mạch

Việc phẫu thuật lấy huyết khối là bắt buộc để giữ lại đôi chân và tính mạng cho bệnh nhân, nhưng ca phẫu thuật này đặt ra hàng loạt thách thức cho ekip y bác sĩ:

• Bệnh nhân đã 86 tuổi, thể trạng suy kiệt.
• Kèm theo, bệnh nhân có tiền sử các bệnh nền phức tạp: Tăng huyết áp, bệnh mạch vành (đã đặt stent điều trị), đặc biệt là suy tim và rung nhĩ. 
• Kết quả siêu âm tim cho thấy thành tim giảm động, chức năng co bóp cơ tim (EF) chỉ đạt mức 36% – cảnh báo nguy cơ rủi ro cực cao khi gây mê và phẫu thuật.
• Vì bệnh nhân duy trì thuốc kháng đông (do rung nhĩ), nguy cơ chảy máu sau mổ luôn tiềm ẩn. Do đó, bác sĩ đã thực hiện các thao tác trong mổ một cách thận trọng và chính xác tuyệt đối nhằm đảm bảo an toàn hậu phẫu.

Trước những thách thức này, ThS.BS.CKII Nguyễn Thành Hưng đã hội chẩn chuyên môn cùng ThS.BS Đỗ Minh Đại – Phó giám đốc Bệnh viện Đa khoa Vạn Hạnh. Với sự quyết đoán và kinh nghiệm dày dặn, ekip đã thống nhất phương án phẫu thuật lấy huyết khối động mạch đùi phải cấp cứu cho người bệnh.

Xem thêm: Mạch vành, tăng huyết áp, đái tháo đường – Ca bệnh Tim mạch nhiều vấn đề tại Bệnh viện Đa khoa Vạn Hạnh

3. Kết quả điều trị và hồi sức sau phẫu thuật 

Ca phẫu thuật diễn ra căng thẳng nhưng đã thành công tốt đẹp, cục máu đông được loại bỏ, dòng máu nuôi dưỡng chân phải được khôi phục. 

Sau mổ, công tác hồi sức tích cực được đặt lên hàng đầu. Vượt qua những rủi ro của người bệnh suy tim nặng, cụ bà đã hồi phục sức khỏe rất tốt trong niềm vui vỡ òa của gia đình và đội ngũ y bác sĩ Bệnh viện Đa khoa Vạn Hạnh.

ThS.BS.CKII Nguyễn Thành Hưng thăm khám cho bệnh nhân sau can thiệp lấy huyết khối

4. Cơ chế hình thành huyết khối ở bệnh nhân rung nhĩ 

Đánh giá về nguyên nhân sâu xa của ca bệnh này, ThS.BS.CKII Nguyễn Thành Hưng giải thích: 

“Bệnh nhân mắc chứng Rung nhĩ, là một dạng rối loạn nhịp tim khiến máu ứ đọng lại ở buồng tim và dễ dàng tạo thành các cục máu đông (huyết khối). Khi cục máu đông này trôi theo dòng máu, nếu chúng tắc lại ở não sẽ gây đột quỵ, tắc ở tim gây nhồi máu cơ tim, và trong trường hợp của cụ bà là trôi xuống làm tắc nghẽn động mạch chân. Đây đều là những biến chứng vô cùng nguy hiểm.”

Xem thêm: Chương trình Tầm soát bệnh Tim Mạch cùng Chuyên gia

Qua trường hợp trên, Bác Nguyễn Thành Hưng cũng đưa ra khuyến cáo đặc biệt: 

Những bệnh nhân đang mắc bệnh lý tim mạch, đặc biệt là bệnh rung nhĩ, cần phải tuân thủ tuyệt đối phác đồ điều trị của bác sĩ (bao gồm việc uống thuốc kháng đông đều đặn) và tái khám định kỳ để kiểm soát tốt bệnh nền, ngăn chặn sự hình thành của các cục máu đông nguy hiểm.

Trường hợp cứu sống cụ bà 86 tuổi một lần nữa khẳng định năng lực chuyên môn vững vàng, sự phối hợp nhịp nhàng giữa các chuyên khoa và khả năng xử lý cấp cứu các bệnh lý can thiệp mạch máu phức tạp tại Bệnh viện Đa khoa Vạn Hạnh, mang lại hy vọng sống cho những bệnh nhân nguy cơ cao.